طلا از ۴۰۰۰ دلار عبور کرد، این دیگر یک حرکت مقطعی نیست

چه روز خارق‌العاده‌ای برای بازارهای مالی! بهای نقدی طلا (Spot Gold) ساعـت ۰۳:۰۰ به وقت بریتانیا از مرز ۴۰۰۰ دلار عبور کرد. این حرکت چیزی فراتر از هیجان سفته‌بازانه است؛ بلکه بازتنظیم منطقیِ «اعتماد جهانی» و هشداری نسبت به وضعیت متزلزل بازارهای مالی است.

عبور از مرز ۴۰۰۰ دلار: رویدادی ساختاری و نمادین

سرعت و دامنه این جهش، شدت و اطمینان خریداران حاکمیتی (دولتی) را تأیید می‌کند و نشان می‌دهد که تغییرات در جهان سریع‌تر از آنچه یک سال گذشته تصور می‌شد در حال انجام است. همین امروز خبر آمد که هند قصد ادامه خرید نفت روسیه اینبار با تسویه یوان چین را دارد. بنابراین آنچه که ما امروز در قیمت طلا مشاهده می‌کنیم نشان دهنده یک تغییر عمده در کل ژئوپلیتیک دنیاست که عوامل زیر در آن دخیل هستند.

بازتنظیم اعتماد: این جهش مستقیماً بازتابی است از نگرانی‌های فزاینده جهانی درباره ترازنامه‌های دولتی، پایداری سیاست‌های مالی، و جهانی که به دنبال تکیه‌گاهی مطمئن‌تر از ارزهای فیات در حال فرسایش و بدهی‌های غیرقابل‌دوام است. این حرکت نوعی «فرار به‌سوی کیفیت» است؛ زیرا دیگر دارایی‌ها آسیب‌پذیر به نظر می‌رسند.

سرعت و ابعاد: شگفت‌انگیز است که طلا تنها هفت ماه پیش از مرز ۳۰۰۰ دلار عبور کرد و همه را شگفت زده کرد. اکنون جهش سریع از مانعی روانی چون ۴۰۰۰ دلار، گواهی است بر ترس از فروپاشی عمیق اعتماد به دارایی‌های کاغذی.

چرخش به شرق: نکته نمادین آنجاست که قاطعانه‌ترین حرکت در عبور از سطح ۴۰۰۰ دلار، مانند عبور از ۳۰۰۰ دلار، در ساعات معاملات آسیایی رخ داد؛ درحالی‌که لندن و نیویورک در خواب بودند. طلا اکنون پیام می‌دهد که مرکز ثقل اقتصاد جهانی به‌سوی شرق در حال انتقال است.

موتور ژئوپولیتیکی این رالی

اگرچه دلایل متعددی برای جهش بهای طلا مطرح می‌شود، دیدگاه ما این است که صفحه‌های تکتونیکی ژئوپولیتیک در حال جابه‌جایی‌اند و طلا خط گسل میان نظم اقتصادی قدیم غربی و نظم نوین شرقی است.

مصون‌سازی و نهادسازی: کشورهای عضو بریکس و متحدان گسترده‌شان مصمم‌اند خود را از «تسلیح دلار آمریکا» و خطر حذف از بازارهای غربی مصون کنند. آنان در حال ساخت نهادهای مستقل خود هستند و طلا پشتوانه‌ای حیاتی برای اعطای اعتبار و اعتماد به این ساختارهای جدید محسوب می‌شود.

شوک تحریم‌ها: این خرید ساختاری طلا واکنشی مستقیم به رکورد تاریخی تعداد تحریم‌ها و همچنین مصادره بی‌سابقه حدود ۳۰۰ میلیارد دلار از دارایی‌های مالی روسیه است.

روند بازگردانی ذخایر: نه‌تنها خرید طلای بانک‌های مرکزی به‌صورت پنهان و مداوم ادامه دارد، بلکه بسیاری از کشورها نیز به دنبال بازگرداندن ذخایر فیزیکی طلای خود به خاک وطن هستند. این امر بازتابی است از کاهش ملموس اعتماد به متولیان غربی.

طبق نظرسنجی شرکت Invesco از بانک‌های مرکزی در سال ۲۰۲۳، حدود ۶۸٪ از بانک‌های مرکزی خریدار طلا ذخایر فیزیکی خود را در داخل کشور نگهداری می‌کردند (در مقایسه با ۵۰٪ در سال ۲۰۲۰) و ۷۴٪ نیز قصد دارند تا سال ۲۰۲۸ چنین کنند. برای این کشورها، «پناهگاه امن» تنها در این خلاصه نمی‌شود که چه چیزی می‌خری، بلکه این است که آن را کجا نگه می‌داری.

جمع‌بندی: خریدهای قابل‌توجه هنوز ادامه دارد

به‌نظر می‌رسد هنوز حجم قابل‌توجهی از انباشت طلا در پیش است. اگر غرب قصد دارد در این سطوح بی‌سابقه و بالا، طلای خود را از طریق فروش‌های نهادی یا برداشت سود واگذار کند، روشن است که آسیا به خرید ادامه خواهد داد—به‌ویژه از آن جهت که بسیاری از کشورهای نوظهور هنوز نسبت به سطح بهینه، ذخایر طلای اندکی دارند. این پویایی نشان می‌دهد که بادهای حمایتی ساختاری به سود طلا هنوز به‌هیچ‌وجه فروکش نکرده‌اند.

تحلیل ما در سیگنال این است که هدف اولیه طلا در میان مدت (پیش از سال ۲۰۳۰) سطح ۱۰ هزار دلار به ازای هر اونس خواهد بود.