صندوق طلا بهتر است یا صندوق درآمد ثابت؟

فرض کنید یک میلیارد تومان برنده شده‌اید، اما فقط در صورتی می‌توانید آن را دریافت کنید که بین صندوق طلا یا درآمد ثابت یکی را انتخاب کنید؛ در چنین شرایطی انتخاب شما چیست؟

انتخاب بین صندوق طلا یا درآمد ثابت بستگی زیادی به میزان ریسک‌پذیری هر فرد دارد. با این حال، تفاوت اصلی در ویژگی‌ها و میزان بازدهی آن‌هاست. به طور معمول، زمانی که قیمت طلا و ارز روندی صعودی دارد، سرمایه‌گذاری در صندوق طلا گزینه بهتری است؛ اما در دوره‌هایی که بازارها روندی نزولی یا بدون نوسان دارند، صندوق‌های درآمد ثابت انتخابی جذاب‌تر و مطمئن‌تر محسوب می‌شوند.

ما در این مقاله به بررسی ویژگی‌ها و سابقه عملکردی صندوق طلا و درآمد ثابت خواهیم پرداخت؛ تا به شما بگوییم که صندوق طلا بهتر است یا صندوق درآمد ثابت!

صندوق طلا یا درآمد ثابت | جدول مقایسه‌ای

برای اینکه بفهمیم صندوق طلا بهتره یا صندوق درآمد ثابت ابتدا باید ویژگی‌های آنها را با یکدیگر مقایسه کنیم:

اگر به جدول بالا نگاهی بیندازید، خواهید دید که هر دو نوع صندوق مزایا و ویژگی‌های خاص خود را دارند. به همین دلیل، هرکدام می‌تواند برای گروهی خاص از سرمایه‌گذاران مناسب باشد و بسته به شرایط اقتصادی، کاربرد متفاوتی پیدا کند.

 بازدهی صندوق طلا بهتر است یا صندوق درآمد ثابت؟

یکی از پرسش‌های همیشگی سرمایه‌گذاران این است که صندوق طلا بهتر است یا صندوق درآمد ثابت؟ تصویر زیر میزان بازدهی یک صندوق طلا در مقایسه با یک صندوق درآمد ثابت در مدت زمان ۹ ماهه اخیر را نشان می‌دهد.

براساس آمار ۹ ماه گذشته (زمستان ۱۴۰۳ تا پاییز ۱۴۰۴)، صندوق طلا حدود ۱۰۹ درصد رشد داشته، در حالی که صندوق درآمد ثابت تنها ۲۵ درصد بازدهی داشته است. این تفاوت نشان می‌دهد زمانی که نرخ دلار در بازار آزاد افزایش پیدا می‌کند، قیمت طلا و سکه فیزیکی نیز بالا می‌رود و در نتیجه صندوق‌های طلا بازدهی بالاتری نسبت به صندوق‌های کم‌ریسک درآمد ثابت پیدا می‌کنند.

تجربه نشان داده است که این قضیه به ۹ ماه اخیر محدود نشده و در بلندمدت هم با توجه به سابقه تورمی ایران، صندوق‌های طلا معمولا عملکرد بهتری نسبت به صندوق‌های درآمد ثابت دارند.

زمان مناسب برای خرید صندوق طلا یا درآمد ثابت

زمان مناسب برای خرید صندوق طلا یا درآمد ثابت بستگی زیادی به شرایط بازار دارد. به‌طور کلی، زمانی که نرخ دلار در بازار آزاد در حال افزایش است، بهترین فرصت برای ورود به صندوق طلاست؛ زیرا این صندوق‌ها در چنین شرایطی مانند سپری در برابر تورم عمل می‌کنند و ارزش سرمایه شما را حفظ می‌کنند.

اما برعکس، زمانی که نرخ ارز، و به دنبال آن قیمت طلا و سکه در حال کاهش است، بهتر است سرمایه خود را از بازار طلا خارج کرده و به سمت صندوق‌های کم‌ریسک با سود ثابت ماهانه مانند صندوق‌های درآمد ثابت بروید.

برای مثال، در تصویر زیر مشاهده می‌کنید که در بازه‌های زمانی مشخص، فرصت مناسبی برای خرید صندوق طلا وجود داشته است. دلیل این امر این است که بازدهی طلا در این دوره‌ها به‌مراتب بالاتر از صندوق‌های درآمد ثابت بوده است. بنابراین اگر کسی بپرسد در این زمان‌ها صندوق طلا بهتر است یا صندوق درآمد ثابت؟ پاسخ قطعا صندوق طلا است.

اکنون به تصویر زیر توجه کنید: در بازه‌های زمانی مشخص، قیمت طلا یا ثابت بوده یا کاهش یافته است، بنابراین بازدهی صندوق‌های طلا ممکن است کم یا حتی منفی شود. طبیعی است که در چنین شرایطی، سرمایه‌گذاری در صندوق‌های درآمد ثابت حاشیه سود شما را حداکثر خواهد کرد.

لازم به ذکر است اجباری برای تخصیص همه دارایی‌ها به صندوق طلا یا درآمد ثابت نیست. بلکه سرمایه‌گذاران می‌توانند بخشی از دارایی را در صندوق طلا و بخش دیگری را در صندوق درآمد ثابت سرمایه‌گذاری کند؛ تا ضمن کاهش ریسک‌های بازار، بتوانند به سود مناسب و معقولی از این سرمایه گذاری دست پیدا کنند.

تفاوت صندوق طلا با خرید طلا

شاید این سوال برایتان پیش آمده باشد که آیا بازدهی صندوق طلا با خرید طلا و سکه تفاوتی دارد؟ پاسخ کوتاه این است: تقریباً خیر.

صندوق‌های طلا موظف‌اند حداقل ۷۰ درصد از دارایی خود را به گواهی‌های سپرده طلا و سکه اختصاص دهند، به همین دلیل می‌توان گفت محتوای این صندوق‌ها عملاً پر از طلاست! در نتیجه هر زمان قیمت طلا یا سکه بالا برود، ارزش صندوق طلا هم افزایش می‌یابد و برعکس، با کاهش قیمت طلا، ارزش این صندوق‌ها نیز پایین می‌آید.

تصویر زیر تفاوت بازدهی طلای 18 عیار، سکه امامی و یک صندوق طلا را نشان می‌دهد. طبق این تصویر،‌ بازدهی این سه دارایی در طول یک سال تقریباً برابر بوده است. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که شاید بازدهی صندوق طلا در کوتاه‌مدت اندکی با بازدهی طلا و سکه متفاوت باشد، اما در بلندمدت عملکرد صندوق طلا تا حد زیادی به طلا و سکه فیزیکی شبیه است.

صندوق درآمد ثابت یا طلا چیست؟

صندوق درآمد ثابت نوعی صندوق سرمایه گذاری کم‌ریسک است که دارایی‌ها و وجوه جمع‌آوری شده را در اوراق با درآمد ثابت، سپرده و گواهی سپرده بانکی سرمایه گذاری می‌کند. این روش که یکی از کم‌ریسک‌ترین فرصت‌های سرمایه‌گذاری در ایران است، معمولاََ به صورت روزشمار سودی مطمئن و ثابت را برای سرمایه‌گذاران به ارمغان می‌آورد.

صندوق طلا نیز نوعی دیگر از انواع صندوق‌های سرمایه گذاری است. این صندوق‌ها دارایی‌های جمع‌آوری شده را در گواهی‌های سپرده کالایی مبتنی بر طلا و سکه، سپرده‌های بانکی و … سرمایه گذاری می‌کنند. بنابراین بازدهی بلندمدت این صندوق‌ها بسیار به بازدهی طلا و سکه فیزیکی شباهت دارد. ناگفته نماند خرید صندوق‌های طلا در شرایط تورمی یکی از بهترین روش‌های نجات سرمایه و کسب بازدهی از بازار طلا است.

مزایای خرید صندوق طلا

برخی از مهمترین مزایای خرید صندوق های طلا عبارتند از:

صندوق‌های سرمایه‌گذاری طلا به‌دلیل ویژگی‌های خاص خود، در سال‌های اخیر به یکی از گزینه‌های محبوب بین سرمایه‌گذاران ایرانی تبدیل شده‌اند. این صندوق‌ها مزایای متعددی دارند، مانند:

امکان سرمایه‌گذاری با مبالغ اندک

برای ورود به صندوق طلا نیازی به سرمایه زیاد نیست. با حداقل ۱۰۰ هزار تومان می‌توانید واحدهای این صندوق را خریداری کنید، در حالی‌که برای خرید سکه، شمش یا حتی طلای زینتی باید چند میلیون تومان هزینه کنید.

قابل معامله بودن در بورس

صندوق‌های طلا در بازار بورس قابل معامله هستند؛ یعنی شما می‌توانید از طریق سامانه آنلاین کارگزاری خود بین ساعات 12 الی 18 روزهای غیر تعطیل شنبه تا چهارشنبه، واحدهای صندوق طلا را بدون نیاز به مراجعه حضوری یا صرف زمان زیاد، خرید و فروش کنید.

رفع مشکلات نگهداری فیزیکی طلا و سکه

با خرید صندوق طلا، دیگر نگران نگهداری فیزیکی طلا، خطر سرقت، کلاهبرداری یا تقلب در اصالت کالا نخواهید بود. همه چیز به‌صورت رسمی و مطمئن در بستر بازار سرمایه انجام می‌شود و گواهی دارایی طلای شما از طریق درگاه ذینفعان بازار سرمایه قابل دریافت است.

کاهش هزینه‌های معامله

خرید طلا به‌صورت فیزیکی معمولاً شامل کارمزد، اجرت و مالیات است، اما صندوق‌های طلا معاف از مالیات بوده و کارمزد بسیار پایینی دارند؛ در نتیجه هزینه‌های شما به‌طور قابل‌توجهی کاهش پیدا می‌کند.

نقدشوندگی بالا و فروش آسان

یکی از بزرگ‌ترین مزایای صندوق‌های طلا، نقدشوندگی بالا است. شما می‌توانید در هر زمان که بخواهید، واحدهای خود را به‌راحتی بفروشید و وجه نقد دریافت کنید. علاوه بر این، اگر به پولی کمتر از ارزش یک سکه یا شمش نیاز داشته باشید، می‌توانید فقط بخشی از واحدهای خود را بفروشید؛ موضوعی که در طلا و سکه فیزیکی امکان‌پذیر نیست.

مدیریت حرفه‌ای دارایی‌ها

صندوق‌های طلا توسط مدیران و کارشناسان حرفه‌ای بازار مالی اداره می‌شوند. این مدیران بسته به شرایط بازار، ترکیب سرمایه‌گذاری را تغییر می‌دهند؛ مثلاً در زمان رونق بازار، تا ۹۰ درصد دارایی صندوق را به طلا و سکه اختصاص می‌دهند و در دوران رکود، بخشی از سرمایه را به اوراق با درآمد ثابت منتقل می‌کنند تا ریسک سرمایه‌گذاری کاهش یابد.

مزایای خرید صندوق درآمد ثابت

همچنین مهم‌ترین مزایای خرید صندوق درآمد ثابت به شرح زیر هستند:

امنیت بالا و ریسک پایین

صندوق‌های درآمد ثابت به‌دلیل امنیت بالا و ریسک بسیار پایین، یکی از محبوب‌ترین گزینه‌های سرمایه‌گذاری در ایران محسوب می‌شوند. بخش زیادی از دارایی این صندوق‌ها صرف خرید اوراق بدهی با ضمانت دولت یا شرکت‌های معتبر می‌شود؛ بنابراین احتمال از بین رفتن اصل سرمایه تقریباً صفر است. به همین دلیل، این صندوق‌ها انتخابی مناسب برای افراد محتاطی هستند که در اولویت اول به دنبال حفظ دارایی خود هستند.

بازدهی ثابت ولی منطقی

در کنار امنیت بالا، سود این صندوق‌ها معمولاً از سود سپرده‌های بانکی بیشتر است. مدیران صندوق با استفاده از فرصت‌های بازار، بازدهی را افزایش می‌دهند و از آن‌جا که سود به‌صورت روزشمار محاسبه می‌شود، سرمایه‌گذار هر زمان که بخواهد می‌تواند سرمایه خود را بدون پرداخت جریمه برداشت کند.

نقدشوندگی بالا

از دیگر مزایای مهم این صندوق‌ها، نقدشوندگی بالا است؛ به‌طوری‌که معمولاً در کمتر از چند دقیقه می‌توان واحدهای صندوق را به پول نقد تبدیل کرد.

عدم نیاز به دانش تخصصی سرمایه‌گذاری

علاوه بر اینها، سرمایه‌گذار نیازی به دانش تخصصی ندارد، چون تیمی از مدیران و تحلیل‌گران حرفه‌ای دارایی‌ها را مدیریت می‌کنند تا بهترین بازدهی ممکن با حداقل ریسک حاصل شود.

معافیت از پرداخت مالیات

نکته جذاب دیگر اینکه سود صندوق‌های درآمد ثابت معاف از مالیات است و حتی با سرمایه‌ای اندک هم می‌توان وارد آن شد. به همین خاطر، این صندوق‌ها گزینه‌ای مناسب و قابل دسترس برای عموم مردم به شمار می‌روند.

سوالات متداول