چک‌ لیست قبل از خرید طلا | پیش از خرید یا فروش طلای چه نکاتی را بررسی کنیم؟ 

قرار است برای خرید طلا پول قابل‌ توجهی هزینه کنید؛ پس باید قبل از پرداخت، همه جوانب را بسنجید تا هم انتخاب درستی داشته باشید و هم سرتان کلاه نرود. از کجا بفهمید طلایی که می‌خرید عیار و وزن درستی دارد؟ چطور متوجه شوید هزینه اضافی از شما نمی‌گیرند؟ اصلا چه مواردی را باید از فروشنده بپرسید؟

در این مطلب یک چک لیست قبل از خرید طلا آماده کرده‌ ایم تا بدانید هنگام خرید باید چه مواردی را بررسی کنید و چه سؤال‌هایی از فروشنده بپرسید.

۱. تعیین هدف قبل از خرید طلا

اول از همه و قبل از هر اقدامی، باید در چک لیست قبل از خرید طلا هدف خود را مشخص کنید. آیا قصد دارید طلا را برای استفاده روزمره بخرید، به کسی هدیه بدهید یا با آن سرمایه‌ گذاری کنید؟

سه هدف اصلی برای خرید طلا:

• استفاده شخص: اگر قرار است هر روز از طلا استفاده کنید، راحتی، وزن مناسب، استحکام بدنه و کیفیت قفل و اتصالات را در اولویت قرار دهید.
  
  
•  هدیه: سلیقه فرد دریافت‌ کننده، اندازه و سایز طلا و امکان تعویض یا دریافت خدمات پس از فروش را بررسی کنید.
  
  
• سرمایه‌ گذاری: اگر هدف شما از خرید طلا جنبه سرمایه گذاری دارد، میزان اجرت ساخت، هزینه‌ های جانبی و شفافیت فاکتور اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. البته به این نکته هم توجه کنید که هر طلایی مناسب سرمایه گذاری نیست که در ادامه متن بیشتر به این می‌پردازیم.

۲. بررسی خلوص و عیار طلا

تا به حال هنگام خرید طلا به این فکر کرده‌اید که دقیقا چه مقدار از پولی که می‌پردازید، بابت طلای خالص است؟ عیار مشخص می‌کند چه سهمی از وزن طلا را طلای خالص تشکیل می‌دهد و چه مقدار از آن به فلزات دیگری مانند مس و نقره اختصاص دارد.

برای مثال، طلای ۲۴ عیار خلوص بسیار بالایی دارد، اما در ساخت زیورآلات معمولا از طلای ۱۸ عیار استفاده می‌شود. در این نوع طلا، از هر هزار واحد وزن، ۷۵۰ واحد طلای خالص و ۲۵۰ واحد باقی‌مانده فلزات دیگر است.

اما از کجا بفهمیم طلایی که می‌خریم واقعا همان عیاری را دارد که فروشنده ادعا می‌کند؟ اولین قدم، بررسی عدد حک‌ شده روی قطعه است. مثلا اعداد ۷۵۰ یا 18K نشان‌ دهنده طلای ۱۸ عیار هستند. بااین‌ حال، صرف دیدن این اعداد نباید خیالتان را از بابت اصالت و خلوص طلا راحت کند. اطلاعات درج‌ شده روی قطعه را با فاکتور خرید تطبیق دهید.

۳. توجه به قیمت و اجرت ساخت طلا

اینجاست که هدف شما از خرید طلا تعیین می‌ کند بهتر است سراغ چه مدل طلا بروید. اگر قصدتان سرمایه‌ گذاری است، بهتر است طلایی را انتخاب کنید که اجرت ساخت کمتری دارد و هزینه‌ های اضافی مثل سنگ‌ های تزئینی و نگین ‌های گران‌ قیمت به آن اضافه نشده است. چرا؟ دلیلش هم ساده است، چون زمان فروش، معمولا اجرت ساخت و هزینه‌ های جانبی پرداخت ‌شده به شما برنمی‌گردند و ممکن است بخشی از پولی که برای خرید پرداخته‌اید از دست برود.

اما اگر طلا را برای استفاده شخصی می‌خرید، دستتان برای انتخاب مدل‌ های متنوع ‌تر باز است. در این حالت می‌توانید علاوه بر قیمت و اجرت، به طراحی، ظرافت و جزئیات ساخت هم توجه کنید. برای اینکه بهتر متوجه شوید اجرت ساخت چه سهمی از مبلغ پرداختی شما دارد و چطور روی قیمت نهایی تأثیر می‌گذارد، در ادامه فرمول محاسبه قیمت طلا را همراه با یک مثال بررسی می‌کنیم.

قیمت نهایی طلا = (وزن طلا × قیمت روز هر گرم) + اجرت ساخت + سود فروشنده + مالیات بر ارزش افزوده

فرض کنید قصد خرید یک دستبند طلای ۱۸ عیار با وزن ۵ گرم و اجرت ساخت ۱۵ درصد را دارید: (هر گرم: ۲۵ میلیون ۷۰۰ هزار تومان)

۴. توجه به اصالت و اعداد حک شده روی طلا

تصور کنید طلایی را خریدید، اما مدتی بعد متوجه می‌شوید عیار واقعی آن با عدد حک‌ شده روی قطعه مطابقت ندارد یا وزن و مشخصات درج‌ شده در فاکتور با محصولی که تحویل گرفته‌اید متفاوت است؛ در چنین شرایطی چه احساسی خواهید داشت؟

برای جلوگیری از چنین اتفاقاتی، بررسی اصالت و مشخصات طلا را دست‌ کم نگیرید. یعنی پیش از خرید، عیار و نشان حک‌ شده روی قطعه، کد انگ یا شماره سریال (در صورت وجود) و اطلاعات درج‌ شده روی بسته‌ بندی را بررسی کنید.

حالا چگونه اصالت طلا را بررسی کنیم؟ می‌توانید از طریق سامانه استعلام ری گیری به نشانی reygiri.com اطلاعات قابل استعلام محصول را پیگیری و با مشخصات اعلام‌ شده فروشنده تطبیق دهید.

۵. تله اختلاف قیمت خرید و فروش طلا

فکر می‌کنید اگر امروز ۱۰۰ میلیون تومان طلا بخرید، چند دقیقه بعد می‌توانید همان مقدار را با همان قیمت بفروشید؟ احتمالا نه. یکی از نکاتی که خیلی از خریداران تا زمان فروش طلا متوجه آن نمی‌شوند، فاصله بین قیمت خرید و قیمت بازخرید است. به این اختلاف، «اسپرد» می‌گویند. در واقع، ممکن است طلا را با قیمتی بخرید که فروشنده اعلام کرده، اما اگر همان لحظه برای فروش آن اقدام کنید، مبلغ کمتری به شما پیشنهاد شود.

برای اینکه غافلگیر نشوید، قبل از نهایی کردن خرید فقط نپرسید «هر گرم چند؟»؛ از فروشنده بپرسید اگر همین الان بخواهم این طلا را به شما بفروشم، با چه قیمتی از من می‌خرید؟ سپس قیمت پیشنهادی بازخرید را با مبلغی که قرار است پرداخت کنید مقایسه کنید. این اختلاف به شما نشان می‌دهد برای خروج از معامله چقدر هزینه می‌پردازید و آیا خریدتان از نظر اقتصادی به‌صرفه است یا خیر.

۶. تشخیص بهترین زمان برای خرید طلا

با شنیدن خبر افزایش قیمت دلار یا شروع یک درگیری نظامی، ممکن است با خودتان بگویید: الان طلا بخرم که فردا گران‌ تر نشود؟ همین عجله می‌تواند باعث شود درست در اوج قیمت و هیجان بازار خرید کنید.

واقعیت این است که هر افزایش قیمتی به معنای شروع یک روند صعودی نیست و هر خبر سیاسی هم لزوما طلا را گران نمی‌کند. گاهی تحریم‌ ها تشدید می‌شوند، گاهی سایه جنگ بازار را ملتهب می‌کند و گاهی نوسان اونس جهانی تمام پیش‌ بینی‌ ها را به هم می‌ریزد.

پس اگر می‌خواهید برای خرید طلا تصمیم درستی بگیرید، باید بدانید چه زمانی وارد بازار شوید و چه زمانی بهتر است کمی دست نگه دارید.

چه زمان‌ هایی برای خرید طلا مناسب است؟

وقتی قیمت بعد از یک دوره رشد پایین می‌آید: اگر طلا پس از چند روز افزایش قیمت، کمی ارزان‌تر شد، فرصت دارید دوباره بازار را بررسی کنید. البته قبل از خرید ببینید دلیل افت قیمت چیست و آیا روند نزولی ادامه دارد یا خیر؟

زمانی که دلار از نوسانات شدید فاصله گرفته است: قیمت طلا از نرخ ارز و اونس جهانی تأثیر می‌گیرد. وقتی دلار ثبات نسبی دارد، مقایسه و تصمیم گیری برای خرید بهتر فراهم می شود.

وقتی اثر اخبار سیاسی در بازار مشخص‌تر شده است: بعد از انتشار خبرهایی مثل آتش‌ بس، شروع مذاکرات یا تشدید تحریم‌ ها، کمی صبر کنید تا واکنش دلار و اونس جهانی روشن‌ تر شود. بعد از آن می‌توانید با دید باز تری قیمت طلا را بررسی کنید.

چه زمان‌هایی برای خرید طلا مناسب نیست؟

وقتی اخبار جنگ و تحریم بازار را ملتهب کرده ‌اند: انتشار خبر درگیری نظامی یا محدودیت‌های جدید اقتصادی می‌تواند دلار و طلا را در مدت کوتاهی با نوسان روبه ‌رو کند.

وقتی نرخ دلار ثبات ندارد: تغییرات پی‌ درپی دلار، قیمت‌ گذاری طلا را هم دشوار می‌کند. اگر قیمت اعلامی فروشندگان اختلاف زیادی دارد، قبل از معامله نرخ روز و هزینه‌ های خرید را به دقت را زیر نظر بگیرید.

وقتی برای خرید باید از پول ضروری بگذرید: اگر قرار است با پول اجاره، هزینه‌ های درمان یا وام طلا بخرید، بهتر است تصمیم را عقب بیندازید. طلا ممکن است در کوتاه ‌مدت افت کند و مجبور شوید برای تأمین مخارج، آن را با ضرر بفروشید.

۷. خرید از طلا فروشی های معتبر و دریافت فاکتور رسمی

برای اینکه سرمایه تان را به دست افراد سودجو نسپارید، از طلافروشی هایی خرید کنید که:

• پروانه کسب معتبر دارند.
• هویت صنفی آن ها قابل بررسی است.
• پیش از پرداخت پول، درباره وزن، عیار، اجرت و سایر هزینه ها شفاف پاسخ دهند.
• تمام جزئیات را در فاکتور ثبت کنند.

هنگام دریافت فاکتور، مطمئن شوید موارد زیر در آن درج شده اند:

برای مثال، اگر یک انگشتر با وزن ۳ گرم می خرید، نباید فقط مبلغ نهایی را ببینید و پرداخت کنید. باید مشخص باشد قیمت طلای خام، اجرت ساخت، سود فروشنده و مالیات هرکدام چقدر است؟

۸. پرداخت فقط از طریق کارتخوان نه پول نقد

در زمانه‌ ای که نمی‌توان به حرف و ادعای هر کسی اعتماد کرد، هنگام خرید طلا همیشه باید راهی برای پیگیری و استعلام معامله باقی بگذارید. به همین دلیل، به‌ جای پرداخت نقدی، از کارتخوان استفاده کنید تا سابقه پرداختتان ثبت شود و در صورت بروز هرگونه اختلاف، بتوانید مبلغ و زمان تراکنش را پیگیری کنید.

چگونه در خرید طلا گول نخوریم؟

۱. فریب تخفیف‌ های عجیب و قیمت‌ های وسوسه‌ کننده را نخورید

اگر فروشنده‌ ای طلایی را با قیمتی بسیار پایین تر از نرخ رایج بازار پیشنهاد می‌دهد، قبل از خرید دلیل این اختلاف را بدانید.

۲. طلای دارای سنگ و نگین را با دقت بیشتری بخرید

در بعضی زیورآلات، بخش قابل‌ توجهی از وزن مربوط به سنگ و نگین است، نه خود طلا. اگر هدف شما سرمایه‌ گذاری است، این موضوع اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ چون هنگام فروش ممکن است وزن و ارزش سنگ‌ها به شکل متفاوتی محاسبه شود یا اصلا بابت آن‌ها مبلغی دریافت نکنید.

۳. خرید حضوری را به خرید آنلاین ترجیح دهید

تا حد امکان خرید طلا را به‌ صورت حضوری انجام دهید تا بتوانید محصول را از نزدیک ببینید، وزن آن را روی ترازو بررسی کنید و از مطابقت مشخصات طلا با اطلاعات اعلام‌شده فروشنده مطمئن شوید

۴‌. قبل از خرید، خودتان وزن طلا را روی ترازو ببینید

از فروشنده بخواهید طلا را جلوی خودتان روی ترازوی مخصوص طلافروشی وزن کند. همچنین دقت کنید وزن سنگ، نگین یا قطعات غیروطلا به‌ عنوان وزن طلای خالص محاسبه نشده باشد.

۵. راه‌های تشخیص طلای اصل از تقلبی را بدانید

برای اینکه طلای تقلبی را به جای طلای اصل نخرید، بهتر است با چند روش اولیه تشخیص آن آشنا باشید. برای مثال:

تست آهنربا: طلا خاصیت مغناطیسی ندارد؛ بنابراین اگر قطعه طلا به آهنربای قوی جذب شود، می‌تواند نشانه وجود فلزات مغناطیسی در آن باشد.

بررسی تغییر رنگ: اگر در قسمت‌هایی از طلا، به‌خصوص لبه‌ها و محل اتصال قطعات، رنگ فلز دیگری نمایان شده باشد، احتمال دارد با یک قطعه آبکاری‌شده روبه‌رو باشید.

بررسی نشان عیار: روی بسیاری از قطعات طلا عددی مانند ۷۵۰ حک شده است که نشان‌دهنده عیار ۱۸ است. نبود این نشان یا ناخوانا بودن آن می‌تواند دلیلی برای بررسی بیشتر باشد.

راهنمای خرید طلا برای سرمایه گذاری

برای سرمایه ‌گذاری در طلا، انتخاب‌های مختلفی پیش روی شماست؛ از خرید زیورآلات و طلای آب‌ شده گرفته تا شمش، سکه و حتی صندوق ‌های سرمایه‌گذاری طلا. اما هرکدام هزینه‌ها، مزایا و ریسک‌های خاص خودشان را دارند. پس قبل از انتخاب، باید ببینید کدام گزینه با میزان سرمایه و هدف شما سازگارتر است.

سکه بخریم یا طلای آب ‌شده؟

سکه همیشه به قیمت طلای داخلش معامله نمی‌شود! گاهی حباب قیمتی باعث می‌شود بیشتر از ارزش واقعی طلا برای خرید آن پول بدهید. این حباب با تغییر عرضه و تقاضا بالا و پایین می‌شود و اگر هنگام خرید زیاد باشد، ممکن است موقع فروش با افت آن بخشی از سرمایه‌تان را از دست بدهید.

طلای آب‌ شده چنین حباب مستقلی ندارد و قیمت آن بیشتر به وزن، عیار و نرخ روز طلا وابسته است. از طرفی، امکان خرید آن با سرمایه‌های مختلف هم وجود دارد. البته این ارزانی نباید شما را از بررسی اصالت غافل کند؛ حتماً کد انگ و نتیجه ری‌گیری را استعلام بگیرید.

طلای نو بخریم یا دست دوم؟

طلای دست دوم به دلیل اجرت کمتر زمانی انتخاب بعضی از خریداران بود؛ اما از سال ۱۴۰۳ فروش آن در واحدهای صنفی طلا ممنوع شده است. بنابراین، پیش از انتخاب این گزینه به محدودیت‌های قانونی و ریسک معامله توجه کنید.

بیشتر بخوانید: فرمول محاسبه قیمت فروش طلای دست دوم

صندوق های سرمایه گذاری طلا

صندوق‌ های سرمایه‌گذاری طلا این امکان را می‌دهند که بدون خرید و نگهداری فیزیکی طلا، از نوسانات قیمت آن سود بگیرید. با خرید واحدهای این صندوق‌ها از طریق بورس، می‌توانید با سرمایه کمتر وارد بازار طلا شوید و دغدغه‌ هایی مثل نگهداری و سرقت طلای فیزیکی را نداشته باشید.

سوالات متداول