شرایط سرمایهگذاری ارزی برای مردم فراهم شد | جزئیات صندوقهای ارزی و نحوه تسویه
بانک مرکزی با تصویب شیوهنامه پذیرش و صدور مجوز ارکان ناظر بر عملیات ارزی صندوق سرمایهگذاری در درآمد ثابت ارزی، مسیر تازهای برای سرمایهگذاری ارزی مردم فراهم کرد. بر اساس این مصوبه، اشخاص حقیقی و حقوقی میتوانند از طریق تحویل ارز اسکناس یا حواله ارزی در صندوقهای سرمایهگذاری ارزی سرمایهگذاری کنند. نکته مهم این است که در این صندوقها، اصل سرمایه و تسویه وجوه فقط بهصورت ارزی انجام میشود و هرگونه تسویه ریالی ممنوع است. این تسویه نیز بر مبنای همان ارزی خواهد بود که سرمایهگذار در زمان ورود به صندوق انتخاب کرده است.
صندوق سرمایهگذاری ارزی چیست؟
صندوق سرمایهگذاری ارزی، ابزاری مالی برای جمعآوری منابع ارزی از مردم و هدایت آن به سمت طرحهای صادراتمحور و ارزآور است. این صندوقها در چارچوب قوانین ارزی فعالیت میکنند و هدف اصلی آنها، تامین مالی پروژههای مولد با استفاده از منابع خرد و کلان ارزی است.
بانک مرکزی اعلام کرده این شیوهنامه در راستای اجرای دستورالعمل مربوط به عملیات ارزی صندوقهای سرمایهگذاری با درآمد ثابت ارزی تدوین شده؛ دستورالعملی که پیشتر در دیماه سال گذشته طراحی و تصویب شده بود.
با تصویب این شیوهنامه، انتظار میرود مجوز نخستین صندوقهای سرمایهگذاری ارزی بهزودی از سوی بانک مرکزی و سازمان بورس و اوراق بهادار صادر شود.
چه کسانی میتوانند در صندوقهای ارزی سرمایهگذاری کنند؟
بر اساس مقررات جدید، تمام اشخاص حقیقی و حقوقی میتوانند در این صندوقها سرمایهگذاری کنند. ورود به صندوقهای ارزی از طریق یکی از دو روش زیر انجام میشود:
- تحویل ارز اسکناس
- ارائه حواله ارزی
این سرمایهگذاری باید مطابق مفاد اساسنامه و امیدنامه هر صندوق انجام شود.
مهمترین شرط صندوقهای ارزی: تسویه فقط بهصورت ارزی
یکی از مهمترین ویژگیهای صندوقهای سرمایهگذاری ارزی، ممنوعیت کامل تسویه ریالی است. طبق دستورالعمل بانک مرکزی، سرمایهگذاری، انتقال مالکیت واحدها و تسویه ناشی از ابطال واحدهای صندوق فقط باید بهصورت ارزی انجام شود.
به بیان ساده، اگر سرمایهگذار با یک ارز مشخص وارد صندوق شود، هنگام تسویه نیز وجوه خود را فقط با همان ارز دریافت میکند. این قاعده با هدف افزایش اطمینان سرمایهگذاران و کاهش ابهام درباره بازگشت اصل سرمایه طراحی شده است.
منابع صندوقهای ارزی کجا سرمایهگذاری میشود؟
برای افزایش امنیت سرمایهگذاری، بانک مرکزی صندوقهای ارزی را ملزم کرده است منابع جذبشده را فقط در داراییهای دارای ضمانت ارزی سرمایهگذاری کنند. مهمترین این داراییها عبارتاند از:
- سپردههای ارزی
- اوراق ارزی
- گواهی سپرده مدتدار ویژه سرمایهگذاری ارزی
- سایر ابزارهای ارزی دارای مجوز از بانک مرکزی
این ساختار باعث میشود ریسک ناشی از تصمیمهای سرمایهگذاری مدیر صندوق تا حد زیادی کنترل شود و منابع مردم در داراییهای مطمئن ارزپایه قرار گیرد.
اوراق ارزی، مهمترین دارایی صندوقهای ارزی
بر اساس توضیحات ارائهشده، اوراق ارزی مهمترین دارایی صندوقهای سرمایهگذاری ارزی خواهند بود. این اوراق برای تامین مالی پروژههای صادراتمحور و ارزآور شرکتهای بزرگ صنعتی منتشر میشوند و معمولا ضمانت شبکه بانکی را دارند. به همین دلیل، این اوراق در مقایسه با بسیاری از ابزارهای سرمایهگذاری، از ریسک پایینتری برخوردارند. از سوی دیگر، ورود منابع مردم به این حوزه میتواند به تامین مالی آسانتر شرکتها و رشد بازار بدهی ارزی کمک کند.
سود صندوقهای ارزی چگونه تامین میشود؟
با آغاز فعالیت صندوقهای ارزی، منابع خرد مردم میتواند در کنار حفظ ماهیت ارزی، سود ارزی از پیش تعیینشده دریافت کند. همچنین بر اساس ماده ۵ دستورالعمل، این صندوقها میتوانند در اوراق ارزی و گواهیهای سپرده ارزی دارای مجوز، تعهد پذیرهنویسی و تعهد خرید نیز بر عهده بگیرند.
این موضوع دو اثر مهم دارد:
- میتواند درآمد صندوق و در نتیجه سود سرمایهگذاران را افزایش دهد.
- فرآیند تامین مالی شرکتها از طریق اوراق بدهی ارزی را سریعتر و کمهزینهتر میکند.
هدف بانک مرکزی از راهاندازی صندوقهای سرمایهگذاری ارزی چیست؟
هدف اصلی از ایجاد این صندوقها، جذب منابع ارزی مردم و هدایت آن به سمت سرمایهگذاری مولد است. از نگاه سیاستگذار، این صندوقها میتوانند به عنوان پلی میان بازار پول و بازار سرمایه عمل کنند و در توسعه تامین مالی ارزی نقش مهمی داشته باشند. همچنین پیشبینی میشود این ابزار جدید مالی بتواند در تامین مالی پروژههای بزرگ صنعتی و حتی بازسازی صنایع آسیبدیده نیز موثر باشد.
جمعبندی
با تصویب شیوهنامه جدید بانک مرکزی، شرایط سرمایهگذاری ارزی برای مردم وارد مرحله تازهای شده است. بر این اساس، اشخاص حقیقی و حقوقی میتوانند با ارز اسکناس یا حواله ارزی وارد صندوقهای سرمایهگذاری ارزی شوند و اصل سرمایه و سود خود را نیز فقط بهصورت ارزی دریافت کنند.
الزام به سرمایهگذاری در داراییهای دارای ضمانت ارزی، ممنوعیت تسویه ریالی و تمرکز بر پروژههای صادراتمحور، مهمترین ویژگیهای این صندوقهاست. در صورت آغاز رسمی فعالیت، صندوقهای ارزی میتوانند به یکی از مهمترین ابزارهای جدید سرمایهگذاری در اقتصاد ایران تبدیل شوند.
