وضعیت بازار خودرو از زبان مسیح فرزانه

بازار خودرو در این روزها بسیار ملتهب شده و تقریبا هر اتفاقی از رویدادهای سیاسی گرفته تا تصمیم‌های اقتصادی قیمت خودرو در بازار آزاد را تغییر می‌دهد. ۱۷ تیرماه شورای رقابت مصوبه قیمت گذاری جدید خودروها را برای ۲۸ مدل خودرو تصویب و روز ۱۸ تیرماه ابلاغ کرد، اما از همان روز بازار واکنش‌های متعددی از خود نشان داد.

با اعلام قیمت دستوری خودروهای داخلی و مونتاژ توسط شورای رقابت، در ابتدا بازار واکنش سکوت و ریزش قیمت به خود گرفت و پس از آن، تقاضای فروش خودرو افزایش یافت.

روز گذشته نیز رئیس‌جمهور در جلسه هیات دولت از مصوبه اخیر شورای رقابت انتقاد کرد و گفت: شورای رقابت با چه توجیهی قیمت خودروهای مونتاژی را افزایش داده است؟ معاون اول و وزرای اقتصاد و صمت مامور بررسی و اصلاح این روند هستند. اینکه در سال «رشد تولید و مهار تورم» یک بخش بدون اخذ مجوزهای لازم کالاها را گران کند، قابل پذیرش نیست و دستگاه‌ها باید خود را موظف به مقابله با گرانی و تورم بدانند.

در همین راستا برای پاسخ به سوالاتی که شما مخاطبین در حوزه بازار خودرو داشتید ، با مسیح فرزانه کارشناس بازار خودرو مصاحبه کردیم و ایشان به این سوالات پاسخ دادند.

با توجه به عدم واردات خودرو های جدید آیا میتوان به واردات خودروی دست دوم امید داشت؟

بصورت منطقی هیچ! اما ازانجایی که اقتصاد و صنعت کشور با تصمیمات خلق الساعه اداره می شود باید همیشه درصدی برای سورپرایزها گذاشت!اما بدور از این مسائل 2 بحث کلیدی در خصوص واردات خودروهای کارکرده وجود دارد.

اول اینکه زیرساخت و قوانین نظارتی کافی برای کنترل سلامت و کیفیت و راستی آزمایی اینکه این خودروها چه شرایط فنی دارند در حال حاضر وجود ندارد و اگر جدا از آیین نامه ای که میزان عوارض و هزینه ها را مشخص می کند و برای هر نوع وارداتی تدوین آن لازم است ، چنانچه واردات به همین شکل بدون چارچوب قرار باشد رخ بدهد بدون هیچ شکی می توان در بازار انتظار تشدید این بلبشویی را داشت که با حجمی از خودروهای 1 تا 5 سال کهنه رو برو بشویم که هیچ اهلیتی نمی توان برای صحت و سقم کیلومتر واقعی یا قطعات بدنه ( درصورت استوک بودن یا نه ) و سلامت قطعات موتوری و فنی آن قائل بود و حالا مشتری باید دربازار با دلار پنجاه هزار تومان بدوئد دنبال تامین قطعه.

مورد دوم بحث تامین ارز است، واقعیت این است وقتی در کشور تراز تجاری منفی 6.5 میلیارد دلار وجود دارد یعنی کمبود منابع ارزی داریم ،منطق و انسانیت و تعقل و همه اینها هم حکم می کند اگر ارزی باشد باید برای اقلام حیاتی دارویی و خوراکی هزینه شود،در چنین شرایطی اینکه ارز با منشا داخلی برای واردات از سوی دولت تخصیص داده شود ساده انگاری است، این موضوع را سال گذشته هم وقتی وزیر صمت گذشته ( فاطمی امین) صحبت از اختصاص 1.5 میلیارد دلار ارز برای واردات خودرو کرد بنده عرض کردم که نه واقعیت دارد و نه امکان پذیر است.منشا خارجی هم که عملا بدلیل تحریمهای شدید قابلیت استفاد ندارد. صحبتی هم که اخیر برخی آقایان گفته بودند که برای واردات مردم از 60 میلیارد دلار ارزی که در خانه ها وجود دارد می توانند استفاده کنند هم صرفا یک حرف کاملا غیر کارشناسی و بدون محاسبه است.آقایانی که چنین پیشنهاد می دهند چقدر با قانون کشور آشنایی دارند ؟ !آیا طلاع دارند که در اختیار داشتن بیش از 10 هزار دلار در خانه توسط هر فرد در قانون بعنوان جرم تعریف شده؟! و  سئوال بعدی اینکه دانش این موضوع را دارند که در شرایطی که کمبود ارز در بازار و کشور وجود دارد خروج این ارزها از کشور می تواند به افزایش قیمت ارز منجرب شود؟!این صحبتها کاملا غیر کارشناسی است. پس در حقیقت بهتر است همان تعداد محدود خودروی وارداتی که 1 سال پیش روی لنج به کشور وارد شد چند دستگاهش پلاک بشود و بعد صحبت از واردات خودروهای دست دوم بکنند!

تعطیلی بخش های مختلف خودروسازها; شایعه یا واقعیت؟

اینکه بنده قرار باشد روی این خبر مهر تایید یا تکذیب بگذارم امکان پذیر نیست اما واقعیت این است که درکشور کمبود منابع ارزی درصنعت خودرو و قطعه کاملا مشهود است و اگر فکر اساسی جهت گشایش اقتصادی در حاکمیت گرفته نشود این مشکل تشدید می شود و نتیجه منفی آن مستقیم روی قیمت خودرو در بازار ملموستر خواهد شد.

آیا خودرو سازها به هدف تولیدی خود خواهند رسید؟

بحث کاهش قیمت خودرو در دراز مدت صرفا وابسته به میزان عرضه و تقاضا نیست و فاکتورهای دیگری هم در آن نقش دارند.نرخ تورم و میزان نقدیگی موجود در کشور و میزان نقدینگی که ایجاد می شود به اضافه نرخ ارز و سیاستهای کلان اقتصادی و صنعتی.با این افق اقتصادی منطق و علم می گوید که ارزانی در دراز مدت در صنعت و بازار نخواهد بود.

تعادل عرضه و تقاضا چه زمانی در بازار خودرو اتفاق میفتد؟

این امر هم به فاکتورهای مختلفی مرتبط است.وقتی تعریف کلان حاکمیت از خودرو بعنوان یک کالای سرمایه ای تغییر کند و وقتی افق اقتصاد روشن و امیدوار کننده باشد و وقتی پایه پولی کشور تقویت شود و حراسی بین مصرف کنندگان از کاهش ارزش سرمایه شان از بین برود دیگر این حجمه تقاضا که بخشی از آن کاذب و صرف سرمایه گذاری است در بازار دیده نخواهد شد و خودروساز طبق نیاز بازار خودرو مونتاژ خواهد کرد و همه اینها نیازمند 2 فاکتور اساسی است : تغییر سیاستهای کلان پولی و اقتصادی و روابط بین المللی و اقتصادی گسترده و با ثبات با تمام کشورهای دنیا.

دلیل رکود فعلی چیست؟

بخش قابل ملاحظه ای از این رکود برمی گردد به حجم خبری که در طی 2 سال گذشته در بازار خودرو از واردات صفر و دست دوم گرفته تا …  ایجاد و مصرف کننده را در شرایط بلاتکلیف قرار داده.چون عملا فعال بازار و کسی که در بازار خودرو بیزنس می کند هیچگاه خودش را درگیر نوسان گیری نمی کند.بخش دیگر ازاین رکود زاییده شده از دل تورم ، کاهش ارز پولی کشور و ضعیف شدن بنیه اقتصادی خانواده است.پس از خانه حالا برای بخشی از مردن خرید خودرو هم تبدیل به آرزو شده.

شرایط فعلی را برای خرید یا فروش چطور می‌بینید؟ بخریم یا بفروشیم؟

درچنین شرایط اقتصادی یک اصل ساده وجود دارد و این بوده که مصرف کننده بدون توجه به نوسان گیری و اینکه افق اقتصادی شفاف و روشن نیست باید به زندگی نرمالش ادامه داده و هر زمان وسیله و کالایی نیاز داشت با کمی تحقیق وارد بازار شده و جنسش را تهییه کند.البته یک ضرب المثل و تجربه قدیمی هم وجود دارد که می گوید در شرایطی که قیمتها با توجه به نرخ ارز و میزان تورم در بازار به کف خودش نزدیک است فروشنده همیشه بازنده است! و اگر کالایی می فروشید همان لحظه کالای دیگری جایگزینش کنید.