مدارک لازم برای تعویض پلاک خودرو | شرایط و مراحل کامل
یکی از دغدغههای اصلی معاملهگران خودرو به هنگام خرید و فروش طی کردن روند تعویض پلاک و ارائه مدارک لازم برای تعویض پلاک است. از این سو، خریداران و فروشندگان خودرو برای اجرای مراحل تعویض پلاک بدون اتلاف وقت، باید مدارک لازم برای تعویض پلاک را به طور کامل آماده و ارائه کنند. این مدارک برای انواع خودروها تقریبا یکسان بوده و تنها تفاوتهای جزئی دارد. بنابراین اگر قصد دارید با مدارک تعویض پلاک آشنا شوید، با ما تا انتهای این مقاله همراه باشید.
مدارک لازم برای تعویض پلاک
متقاضیان باید پیش از مراجعه حضوری، مدارک لازم برای تعویض پلاک را با خود به همراه داشته باشند. از مهمترین مدارک لازم جهت تعویض پلاک خودرو میتوان به موارد اشاره کرد:
- کارت شناسایی خودرو
- اصل سند خودرو
- سند مالکیت خودرو (برگ سبز)
- حضور طرفین معامله (مگر اینکه فروشنده از قبل به خریدار وکالت فک پلاک داده باشد)
- مدارک شناسایی طرفین (اعم از کارت ملی و شناسنامه)
- مدارک تایید محل سکونت برای خریدار
- برگه استعلام و تسویه خلافی خودرو
- اصل بیمهنامه شخص ثالث
- اصل فیش پرداخت هزینه پلاک براساس تعرفه
- برگه معاینه فنی خودرو (برای خودروهای شخصی و دولتی بیش از ۵ سال و برای خودروهای عمومی تنها ۱ سال از زمان تولید گذشته باشد.)
توجه: کلیه هزینههای تعویض پلاک تنها از طریق دستگاه کارتخوان این مراکز دریافت میشود. علاوه بر این، هزینه تاییدیه آدرس سکونت، ۸۰ هزار تومان بوده و رسید آن نیز یکی از مدارک لازم جهت تعویض پلاک خودروست.
مدارک لازم خریدار برای تعویض پلاک
مدارک لازم خریدار برای تعویض پلاک عبارتند از:
- شناسنامه
- کارت ملی
- مدارک احراز محل سکونت
- قبض پرداخت هزینه تعویض پلاک
مدارک لازم فروشنده جهت تعویض پلاک
مهمترین مدارک لازم فروشنده برای تعویض پلاک، شامل موارد زیر میشود:
- اصل شناسنامه و کارت ملی
- اصل کارت خودرو
- اصل سند خودرو
- بیمهنامه شخص ثالث
- سند مالکیت خودرو (برگ سبز)
- برگه استعلام عدم خلافی
- فیش قبض پرداخت مالیات نقل و انتقال خودرو
- برگه معاینه فنی (برای خودروهایی با بیش از ۵ سال عمر)
مدارک لازم برای احراز محل سکونت تعویض پلاک
برای احراز محل سکونت در زمان تعویض پلاک، لازم است پیش از مراجعه حضوری به مراکز تعویض، نسبت به تایید نشانی محل سکونت در سامانه سخا اقدام کنید. معمولا تایید محل سکونت به صورت خوداظهاری و تایید مامور پست انجام میشود.

در صورتی که نشانی محل سکونت شما در سامانه سخا تایید نشده باشد لازم است تا در زمان مراجعه حضوری یکی از مدارک زیر را برای تعویض پلاک با خود به همراه داشته باشید:
- سند مالکیت منزل یا جواز کسب معتبر بهنام خریدار + فیش آب، برق یا گاز به نام متقاضی
- سند اجارهنامه دارای کد رهگیری و هولوگرام به نام خریدار
- سند ملکی یا استیجاری بهنام والدین یا همسر
- گواهی اشتغال به تحصیل فرزندان با درج آدرس محل سکونت والدین و تأیید آموزشوپرورش
- تاییدیه سکونت با مهر شورای محل یا شورای روستا
- فروشنامه منازل مسکونی واقع در زمینهای اوقافی یا روستایی با تایید شورای محل
- نامه رسمی صادره از ادارات امور عشایر یا جهاد کشاورزی
- معرفینامه محل خدمت کارکنان دولت یا نیروهای مسلح همراه با آدرس و تایید واحد مربوطه
مدارک لازم برای تعویض پلاک با وکالت
مدارک لازم برای تعویض پلاک با وکالت برای فروشنده به شرح زیر است:
- وکالتنامه رسمی برای تعویض پلاک
- کارت خودرو
- بیمهنامه شخص ثالث
- برگ سبز یا شناسنامه خودرو
- سند مالکیت خودرو
- اصل شناسنامه خریدار و فروشنده
- اصل کارت ملی خریدار و فروشنده
- برگه پرداخت خلافی خودرو
- برگه معاینه فنی
- فیش پرداخت هزینههای قانونی تعویض پلاک
- مدارک محل سکونت خریدار (مانند سند خانه، اجارهنامه یا جواز کسب به همراه یک فقره قبض آب، برق یا گاز)
نحوه دریافت وکالت برای تعویض پلاک خودرو
برای تعویض پلاک خودرو بهجای فروشنده، میتوانید با دریافت وکالت تعویض پلاک از فروشنده، مراحل قانونی را به نمایندگی خود یا خریدار بسپارید. وکالتنامه تعویض پلاک در دفاتر اسناد رسمی تنظیم شده و برای صدور آن، باید مدارک شناسایی و برگه سبز خودرو را داشته باشید.
- مدت اعتبار وکالتنامه میتواند محدود یا نامحدود باشد.
- هزینه وکالت تعویض پلاک حدود ۶۰۰ هزار تومان است و در صورت نیاز به تمدید، باید پرداخت مجدد صورت گیرد.
- استعلام وکالتنامه از طریق سامانه ثبت من امکانپذیر است.

مدارک لازم برای تعویض پلاک به نام فرزند
مدارک مورد نیاز برای تعویض پلاک وسیله نقلیهای که به اسم فرزند است، به شرح زیر است:
- شناسنامه و کارت ملی پدر (در صورت فوت پدر، مدارک هویتی قیم)
- شناسنامه و کارت ملی فرزند
- اصل کارت خودرو
- برگ سبز
- کارت معاینه فنی
- برگه پرداخت استعلام خلافی
- فیش پرداخت سایر هزینهها
مدارک تعویض پلاک خودرو وارداتی
مدارک تعویض پلاک خودرو وارداتی که پلاک موقت یا انتقال مالکیت در حال انجام دارند به شرح زیر است:
- اصل کارت ملی خریدار
- برگ سبز معتبر خودرو
- سند گمرکی ترخیص خودرو
- سند کمپانی یا گواهی نمایندگی واردکننده
- کارت بازرگانی (در صورتی که شخصا خودرو وارد کردهاید)
- اصل بیمهنامه شخص ثالث
- معاینه فنی معتبر
- مدارک احراز سکونت خریدار

مدارک لازم برای تعویض پلاک سرقتی
طبق مقررات پلیس راهور، مدارک زیر برای دریافت پلاک جدید الزامی است:
- تشکیل پرونده در کلانتری محل (در صورت سرقت پلاک)
- حضور مالک خودرو و خودرو در مرکز تعویض پلاک
- کارت شناسایی خودرو
- سند مالکیت خودرو (برگ سبز)
- اصل شناسنامه و کارت ملی مالک خودرو
- استعلام و تسویه خلافی خودرو
- بیمهنامه شخص ثالث معتبر
- برگه معاینه فنی
- پرداخت هزینه قانونی صدور پلاک جدید
- گواهی مفاصا حساب از اجرائیات در صورت عدم پرداخت وجوه جرائم معوقه
مدارک لازم برای تعویض پلاک مخدوش شده
در صورت آسیبدیدگی یا مخدوش شدن پلاک خودرو، مالک آن باید برای دریافت پلاک جدید مدارک زیر را ارائه دهد:
- حضور مالک خودرو و خودرو در مرکز تعویض پلاک
- کارت شناسایی خودرو
- سند مالکیت خودرو (برگ سبز)
- اصل شناسنامه و کارت ملی مالک خودرو
- استعلام و تسویه خلافی خودرو
- بیمهنامه شخص ثالث معتبر
- برگه معاینه فنی
- پرداخت هزینه قانونی صدور پلاک جدید
- گواهی مفاصا حساب از اجرائیات در صورت عدم پرداخت وجوه جرائم معوقه
اجرائیات تعویض پلاک چیست؟
اجرائیات تعویض پلاک یکی از واحدهای مراکز تعویض پلاک است که در آن به اختلافات مربوط به امور مالی مدارک تعویض پلاک رسیدگی میشود. برای نمونه، اگر فروشنده قبل از مراجعه به مرکز تعویض پلاک نسبت به خلافیهای خودرو اعتراض ثبت کرده باشد، لازم است برای دریافت و تایید گواهی مفاصا حساب به واحد اجرائیات مراجعه کند. ضمن اینکه رسیدگی به مواردی مانند ثبت نشدن تسویه خلافی و سایر مشکلات مشابه نیز در همین واحد انجام میشود.

مدارک لازم جهت تعویض پلاک متوفی
در زیر مدارک مورد نیاز برای تعویض پلاک خودرو متوفی آورده شده است:
- مدارک احراز محل سکونت
- مدرک گواهی فوت
- کارت شناسایی وراث (شناسنامه یا کارت ملی)
- سند مالکیت خودرو
- مدارک مربوط به انحصار وراثت
- حضور فیزیکی مالک جدید
مدارک لازم برای تعویض پلاک تاکسی
برای تعویض پلاک تاکسی باید مدارک زیر را همراه خود داشته باشید:
- کارت ملی و شناسنامه
- کارت تاکسی
- مدرک تایید محل سکونت
- مدارک مالکیت تاکسی
- معرفینامه تاکسیرانی
مدارک لازم برای تعویض پلاک خودرو مزایده ای
یکی از مهمترین دغدغههای خریداران، اطلاع از مدارک مورد نیاز برای تعویض پلاک خودرو مزایده ای است. به طور خلاصه، مهمترین مدارک مورد نیاز عبارتاند از:
- شناسنامه و کارت ملی
- کارتکس مزایدهگذار
- سند اصلی فروش کارخانه (برای خودروهای تولید داخل)
- سند گمرکی معتبر (برای خودروهای وارداتی)
- برگه استعلام عدم خلافی خودرو
- مدرک پرداخت مالیات خودرو
- برگه پرداخت هزینه تعویض پلاک
- مدارک محل سکونت خریدار (مانند سند مالکیت یا اجارهنامه معتبر + یک فقره قبض)

مدارک احراز محل سکونت برای شرکتها و سازمان ها
- برای شرکتها و سازمانها: ارائه اساسنامه و روزنامه رسمی (با گذشت حداکثر ۲ سال از تاریخ ثبت) به همراه آدرس محل فعالیت
- برای شعب و دفاتر شرکتها در سایر شهرستانها: اساسنامه، روزنامه رسمی و تاییدیه اداره ثبت شرکتهای همان شهر
مراحل تعویض پلاک خودرو
برای تعویض پلاک خودرو، خریدار و فروشنده باید ابتدا نوبت اینترنتی از سامانه سخا دریافت کرده و سپس در زمان تعیینشده به مرکز تعویض پلاک مراجعه کنند. در مرکز، مدارک بررسی میشود، اصالت خودرو و معاینه فنی تایید شده و بدهیهایی مانند خلافی، عوارض آزادراهی و هزینه پلاک پرداخت میگردد. پس از فک پلاک قدیمی، پلاک جدید تحویل و روی خودرو نصب شده و در نهایت با ارائه قبض پارکینگ، فرآیند تعویض پلاک به پایان میرسد.
نوبت تعویض پلاک اینترنتی در هر استان
به دلیل حجم بالای مراجعهکنندگان به سامانه اینترنتی تعویض پلاک، پلیس راهور از تاریخ ۶ شهریور ۱۴۰۰، ساعت افزودن ظرفیت جدید رزرو نوبت را بهصورت استانی تغییر داد. بر این اساس، متقاضیان در هر استان میتوانند در ساعات مشخصی برای دریافت نوبت اینترنتی اقدام کنند.
جدول زیر، زمان بازگشایی ظرفیتهای جدید در استانهای مختلف کشور را نشان میدهد:
کدام خودروها تعویض پلاک نمیشوند؟
بر اساس اعلام مرکز شمارهگذاری پلیس راهور ناجا، برخی خودروها به دلیل داشتن مشکلات خاص اجازه دریافت پلاک جدید را ندارند. این خودروها شامل موارد زیر هستند:
- خودروهای غیر اصلی که یکی از اجزای اصلی آنها مانند شاسی، اتاق یا موتور بهصورت غیرقانونی تعویض شده باشد.
- خودروهایی که تصادف سنگین داشته و میزان خسارت آنها بیش از ۶۰ درصد باشد، زیرا ایمنی کافی برای شمارهگذاری ندارند.
- خودروهایی که دلالان بخش سالم یک خودرو تصادفی را با قسمت سالم خودروی دیگر ترکیب کردهاند.
- خودروهایی که در اسناد مالکیت یا مدارک فنی آنها مشکلات قانونی وجود دارد.
- خودروهایی که ایمنی و ویژگیهای فنی آنها دچار مشکل شده و استاندارد لازم را ندارند.
- خودروهای توقیفی یا متعلق به افراد ممنوعالمعامله
نحوه گرفتن تاریخچه پلاک چگونه است؟
- استعلام اینترنتی آنلاین با وارد کردن شماره پلاک و کد ملی در سامانههای معتبر مثل سامانههای آنلاین استعلام تاریخچه پلاک، اپلیکیشن پلیسمن یا سایت سخا و دریافت گزارش PDF رسمی از سوابق پلاک و وضعیت آن که برای انتقال تخفیف بیمه و بررسی مالکیت کاربرد دارد، انجام دهید؛ این روش در چند دقیقه قابل انجام است.
- مراجعه حضوری به مراکز تعویض پلاک یا دفاتر پلیس +۱۰ برای دریافت گزارش تاریخچه پلاک از راهور یا مرکز شمارهگذاری.
آدرس مراکز تعویض پلاک در تهران
هزینه تعویض پلاک خودرو
هزینه تعویض پلاک خودرو شامل چند بخش مختلف است که مالک خودرو موظف به پرداخت همه آنها پیش از انجام فرآیند نقل و انتقال میباشد. این هزینهها عبارتاند از:
- هزینه خدمات مرکز تعویض پلاک
- پرداخت خلافی خودرو
- پرداخت عوارض سالیانه شهرداری: (برای خودروهای داخلی معادل ۰٫۱ درصد و برای خودروهای خارجی ۰٫۱۵ درصد ارزش خودرو)
- پرداخت مالیات نقل و انتقال خودرو: (برای خودروهای داخلی ۱ درصد و برای خودروهای خارجی ۲ درصد ارزش خودرو)
- پرداخت عوارض آزادراهی
- پرداخت عوارض طرح ترافیک تهران (در صورت وجود بدهی)
- علاوه بر مالیات نقل و انتقال خودرو، متقاضیان باید هزینههای خدمات اداری را نیز در مراکز تعویض پلاک پرداخت کنند.
در مجموع، هزینه تعویض پلاک در سال ۱۴۰۴ حدود ۴۰۰ هزار تومان است و ارائه فیش پرداختی آن یکی از مدارک واجب برای تعویض پلاک یا هرگونه نقل و انتقال خودرو به حساب میآید.
شرایط تعویض پلاک خودرو
در فرآیند تعویض پلاک خودروهای داخلی و خارجی، تمامی اطلاعات هویتی خودرو به نام مالک جدید ثبت میشود. به همین دلیل، خریدار و فروشنده باید هنگام انجام معامله، مدارک لازم برای تعویض پلاک و مستندات معتبر جهت احراز هویت را به مرکز تعویض پلاک ارائه دهند.
تعویض پلاک اهمیت بالایی دارد، زیرا از این مرحله به بعد، تمام جرایم، خلافیها و تخلفات رانندگی خودرو با پلاک جدید ثبت شده و مسئولیت آنها بهطور کامل بر عهده مالک جدید خواهد بود.
سوالات متداول
خیر، گواهینامه رانندگی جزء مدارک ضروری برای تعویض پلاک نیست و حتی اگر گواهینامه نداشته باشید یا اعتبار آن تمام شده باشد، میتوانید برای تعویض پلاک اقدام کنید.
خیر. قبل از نوبتگیری و مراجعه حضوری، باید تمام خلافیها و بدهیهای خودرو (جرایم رانندگی) را تسویه کرد تا مرکز تعویض پلاک آن را بپذیرد.
طبق قوانین جدید، برخی خودروها به دلیل سن بالا، مشکلات فنی یا عدم استاندارد ایمنی ممکن است نتوانند پلاک جدید بگیرند؛ در این صورت مشمول مقررات خاصتری هستند.
بله، با استفاده از سامانههای آنلاین مثل سخا و پلیسمن میتوانید اطلاعات هویتی و پلاک را ثبت کرده و بدون انتظار طولانی نوبت اینترنتی بگیرید تا در حداکثر ۱۵ دقیقه در مرکز کار تعویض پلاک انجام شود.
بله، طبق قوانین، متقاضی قبل از ثبت نوبت تعویض پلاک باید از طریق سامانههای مربوط به استعلام و پرداخت مالیات نقل و انتقال و جرایم خودرو اقدام کند تا مرکز تعویض پلاک فرایند را قبول کند.