بحران جهانی و تاثیر آن بر ارزهای دیجیتال
بحران مالی جهان در سال 2008 در پی فروپاشی بازار مسکن و بانکهای سرمایهگذاری آغاز شد و در نهایت منجر به رکود اقتصادی در سراسر جهان گشت.
زمانیکه سیستمهای مالی و یا اقتصادی سقوطی سریع و بزرگ را تجربه میکنند، ما شاهد یک بحران مالی هستیم. در طول این بحرانها ارزش داراییهای مالی مثل سهام، اوراق قرضه، و املاک به شدت کاهش مییابد. همچنین در زمان این بحرانها دسترسی به اعتبارات کاهش و اعتماد به موسسات مالی مثل بانکها کاهش مییابد.
بحرانهای مالی از عوامل مختلفی نشات میگیرد که در ذیل به مواردی اشاره خواهد شد:
- اهرم بیش از حد: زمانی که بدهی اشخاص، کسب و کارها، و دولت بیش از اندازه افزایش یابد در معرض ریسک فروپاشی مالی قرار میگیرند.
- حباب قیمت دارایی: زمانی که هزینه داراییهایی مانند خانه و سهام به سرعت افزایش مییابد، با کاهش قیمت آنها شاهد بحران مالی خواهیم بود.
- هجوم بانکی: زمانیکه که مشتریان به یکباره برای برداشت وجه نقد به بانکها هجوم میآورند، موسسات مالی با ورشکستگی و تعطیلی مواجه میشوند که در نهایت به بحران مالی منجر میشود.
- سوء مدیریت نهادهای مالی: در صورتی که نهادها و موسسات مالی به طور ضعیف مدیریت شوند با شکست و ورشکستگی رو یه رو میشوند. در نتیجه فجایع مالی به بار خواهد آمد.
- رکود اقتصادی: بحران مالی میتواند از رکود اقتصادی منتج شود. رکود با توجه به کاهش فعالیتهای اقتصادی و افزایش بیکاری تعریف میشود.
در این مقاله به بحران مالی جهان در سال 2008 ، عوامل پیدایش آن و تاثیرات آن بر اقتصاد پرداخته خواهد شد.
بحران مالی جهانی چیست؟
بحران مالی جهان در بین سالهای 2007 و 2008 تاثیرات گستردهای بر اقتصاد جهان داشت. حباب بازار مسکن، روشهای غیر اخلاقی وامدهی در این بازار و ایجاد بیش از اندازه محصولات مالی پیچیده مانند اوراق بهادار با پشتوانه وام مسکن، همگی در این بحران نقش داشتند.
بازار وام مسکن آمریکا نیز به طور خاص نقشی کلیدی در ایجاد این بحران جهانی داشت. در آن دوران وامهای مسکن تحت عنوان «وام مسکن فرعی» با شرایط پرداخت پر ریسک به مشتریان بد حساب اعطا میشدند. افزایش تخصیص این وامهای ریسکی حباب بازار مسکن افزایش یافت و متعاقب آن، فروش این این وامها به صورت اوراق بهادار شرایط را وخیمتر کرد.
بسیاری از وام گیرندگان قادر به باز پرداخت وام مسکن نبودند که در نهایت منجر به ترکیدن حباب بازار مسکن و سقوط قیمتها شد و در نهایت موجی از سلب مالکیتها را بر انگیخت. در ادامه ارزش اوراق با پشتوانه وام مسکن کاهش یافت و نظام مالی جهان با بحران نقدینگی مواجه شد که در نهایت منجر به بحران مالی سال 2008 شد.
به واسطه این بحران، قیمت مسکن به طور چشمگیری کاهش یافت. تعداد زیادی از املاک توقیف شدند و بازار اعتبارات منجمد شد. این اتفاقات بحرانهایی را در پی داشت که خروج از آنها بدون مداخله دولت و حمایتهای مالی میسر نبود و از طرفی باعث رکود جهانی نیز شده بود. اثرات مخرب این بحران در سراسر جهان گسترش یافت و باعث نابسامانی اقتصادی در کشورها شد. در نتیجه اشتغال و رشد اقتصادی به شدت آسیب دیدند.
دلایل اصلی بحران مالی جهان
بحران مالی، به واسطه جهانی شدن بازارهای مالی و پیوندهای عمیقی که میان موسسات مالی و کشورها وجود داشت، به سرعت در سراسر جهان گسترش یافت. در ادامه به دلایل اصلی این بحران اشاره خواهد شد:
- روشهای فرعی وامدهی در بازار مسکن: بانکها و موسسات مالی وامهای پر ریسکی را به مشتریان بد حساب میداند که به وامهای مسکن فرعی شهرت یافته بودند. این وامها مکررا به صورت اوراق بهادار اعطا میشدند و در نهایت منجر به تورم در بازار مسکن شدند.
- فقدان مقررات: نبود قانون در حوزه مالی منجر به پیدایش محصولات مالی شد که درک و تفسیرشان پیچیده بود. محصولاتی مانند اوراق بهادار با پشتوانه وام مسکن، سواپ نکول اعتبارات، و شیوههای وامدهی پر ریسک.
- حباب بازار مسکن: اعطای وامهای مسکن پر ریسک و خرید و فروش آنها به شکل اوراق بهادار منجر به ایجاد حباب در بازار مسکن آمریکا شد. پس از ترکیدن حباب مسکن، قیمت خانهها به شدت کاهش یافت و بسیاری از وامگیرندگان دیگر قادر به بازپرداخت اقساط خود نبودند.
- انجماد بازار اعتبارات: بازار اعتبارات به واسطه کاهش ارزش داراییهای با پشتوانه وام مسکن منجمد شد و مبادلات آن کاهش یافت. به دنبال آن موسسات مالی برای تامین سرمایه با مشکلی جدی مواجه شدند و در نهایت بحران نقدینگی رخ داد.
پیامدهای بحران مالی جهان چه بود؟
پیامدهای این بحران بر اقتصاد جهان بسیار گسترده و طولانی مدت بود. برخی از قابل ملاحظهترین تاثیرات بحرانی مالی 2008 بر اقتصاد جهان به شرح ذیل است:
- پس از وقوع بحران، رکود اقتصادی جهان با مولفههای کاهش فعالیت اقتصادی، کاهش تولیدات، و افزایش بیکاری به وقوع پیوست.
- پس از وقوع بحران بانکی چندین موسسه مالی بزرگ با شکست مواجه شدند که منجر به مداخلات دولت در غالب حمایتها و تامین سرمایه مجدد شد.
- کاهش قیمت مسکن: کاهش قیمت مسکن در آمریکا که منجر به کاهش ثروت خانوار و شدت گرفتن موج توقیف اموال شده بود به عنوان کاتالیزور بحران عمل کرد.
- افزایش بدهی دولت: با افزایش حمایتها و مداخلات دولت جهت حفظ نظامهای مالی و اقتصادی، بدهی دولت به طور چشمگیری افزایش یافت.
- پیامدهای سیاسی: وقوع بحران باعث کاهش اعتماد مردم به دولت و نهادهای مالی گشت و به ظهور دیدگاههای پوپولیستی و ضد جهانی شدن دامن زد.
- اصلاحات بخش مالی: وقوع بحران تغییراتی اساسی در صنعت مالی را به دنبال داشت. تغییراتی مانند وضع قوانین و نظارت بیشتر که احتمال وقوع بحرانهای آتی را کاهش میدادند.
عکسالعمل بیت کوین در مواجهه با بحران مالی 2008
بیت کوین تا حدودی در پاسخ به وقوع بحران مالی 2008 شکل گرفت. بحران نقطه ضعفهای نظام مالی حاکم بر جهان و خطرات اتکا به نهادهای مالی متمرکز را به نمایش درآورد. خالق بیت کوین با نام مستعار ساتوشی ناکاماتو به دنبال خلق سیستم مالی جدید بود که نسبت به گذشته از امنیت و ثبات بیشتری برخودار باشد و نقطه ضعفهای سیستم مالی متعارف را نداشته باشد. اختراع بیت کوین و ظهور سایر رمزارزها و تکنولوژی بلاکچین، پاسخی در برابر پیامدهای منفی بحران مالی 2008 بود. تکنواوژی دفتر کل توزیع شده، که تمام تراکنشهای بیت کوین را به ثبت میرساند، ردیابی و نظارت بر جا به جایی پول را سادهتر میکند. این مسئله باعث جلوگیری از رفتارهای غیرصادقانه مانند معاملات مخفیانه، دستکاری بازار، و سایر اقدامات غیر اخلاقی میشود.
منبع : کوینتلگراف