افزایش قیمت روغن و کالاهای اساسی پس از حذف ارز ترجیحی

همزمان با اجرای سیاست حذف ارز ترجیحی و تک‌نرخی شدن ارز در ایران، دولت از افزایش گسترده قیمت کالاهای اساسی خبر داد؛ افزایشی که به گفته سخنگوی دولت، دست‌کم ۲۰ تا ۳۰ درصد خواهد بود، اما شواهد میدانی از رشدهای چندبرابری حکایت دارد.

افزایش قیمت‌ها و وعده دولت برای جبران

فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت مسعود پزشکیان، روز دوشنبه ۱۵ دی اعلام کرد که از هفته آینده قیمت کالاهای اساسی افزایش می‌یابد و دولت برای جبران این فشار، یارانه نقدی یا اعتباری شناور به مبلغ یک میلیون تومان در ماه به ازای هر شهروند در نظر گرفته است.

به گفته او، این یارانه در مرحله نخست به‌صورت اعتباری چهارماهه تا پایان فروردین سال آینده پرداخت می‌شود و هدف آن جبران افزایش قیمت اقلامی مانند روغن، مرغ و تخم‌مرغ است.

واقعیت بازار؛ افزایش چندبرابری و کمبود کالا

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که همزمان با تک‌نرخی شدن دلار در سطح ۱۳۲ هزار و ۵۰۰ تومان، قیمت برخی کالاهای اساسی در بازار آزاد دو تا سه برابر شده و شماری از اقلام، به‌ویژه روغن خوراکی، در بسیاری از فروشگاه‌ها نایاب شده‌اند.

واکنش مجلس؛ هشدار درباره بی‌اثر شدن یارانه

برخی نمایندگان مجلس به‌شدت به این سیاست اعتراض کرده‌اند. حسین صمصامی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، هشدار داد که با ادامه این روند تورمی، یارانه یک‌میلیونی نیز به‌زودی بی‌اثر خواهد شد و حتی آن را با یارانه ۴۵ هزار تومانی دولت احمدی‌نژاد مقایسه کرد که در گذر زمان ارزش خود را از دست داد.

بازار ارز و طلا؛ جهش همزمان با شوک ارزی

در روز اجرای سیاست ارز تک‌نرخی:

• قیمت دلار آزاد از ۱۴۴ هزار تومان عبور کرد
• یورو به بیش از ۱۶۸ هزار تومان رسید
• پوند انگلیس از ۱۹۴ هزار تومان گذشت
• سکه امامی تا ۱۶۳ میلیون تومان افزایش یافت

کارشناسان اقتصادی نسبت به خطر ابر تورم در صورت تداوم این روند هشدار داده‌اند اگرچه از نظر اقتصادی بعید است که ایران درگیر ابرتورم شود چرا که بدهی خارجی بسیار پایینی دارد.

چرا روغن نایاب شد؟

بررسی‌های میدانی ایسنا نشان می‌دهد بسیاری از فروشگاه‌ها فاقد هرگونه روغن خوراکی هستند. همچنین برخی تولیدکنندگان به دلیل بلاتکلیفی نرخ‌های جدید توزیع را متوقف کرده‌اند. انجمن صنایع روغن نباتی ایران، لیست قیمت‌های جدید را بر مبنای حذف ارز ترجیحی و نرخ ۱۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان اعلام کرده است.

فعالان بازار معتقدند توقف توزیع روغن بیشتر به دلیل انتظار برای ابلاغ رسمی قیمت‌ها است، نه صرفاً کمبود مواد اولیه.

قیمت‌های جدید روغن خوراکی

بر اساس نرخ‌های جدید:

• روغن مایع ۶۷۵ گرمی: حدود ۱۸۰ تا ۱۸۵ هزار تومان
• روغن مایع ۴.۵ کیلویی: حدود ۱.۲ میلیون تومان
• روغن نیمه‌جامد ۵ کیلویی: تا ۱.۸ میلیون تومان
• روغن صنف و صنعت ۱۶ تا ۱۸ کیلویی: حدود ۴.۵ تا ۴.۸ میلیون تومان