آیا به پایان عمر نفت شیل رسیدیم؟
به گزارش اویل پرایس، تولید شیل آمریکا پس از اوجگیری در اواخر سال ۲۰۲۴، به دلیل افزایش هزینهها و افت بهرهوری با کاهش مواجه شده و شتاب رشد خود را از دست داده است.
اگرچه پیشرفتهای فناورانه همچون حفاریهای افقی طولانیتر و روشهای پیشرفته شکافت هیدرولیکی (شیل) موجب افزایش بازدهی شدهاند، اما دیگر قادر به جبران هزینههای بالای توسعه نیستند.
از سوی دیگر، عرضه مازاد اوپکپلاس باعث فشار نزولی بر قیمتها شده است. با این حال، تنگتر شدن شرایط اقتصادی تولید شیل میتواند در آینده نزدیک زمینهساز بازگشت قیمت نفت به سطوح بالاتر شود.
تأثیر اوپکپلاس بر تولید آمریکا
طی بیش از یک دهه گذشته، شیل آمریکا بخش اعظم رشد عرضه جهانی نفت را تأمین کرده است. اما این صنعت همواره تحت تأثیر تصمیمات اوپکپلاس و بهویژه عربستان سعودی قرار داشته است. تصمیم اخیر اوپکپلاس برای لغو سریع محدودیتهای تولید، بیش از ۲ میلیون بشکه در روز نفت اضافی را وارد بازار کرد و موجب انباشت ذخایر جهانی و سقوط قیمتها شد. این سناریو بارها تکرار شده: یک «دریاچه نفتی» که حدود یک سال زمان میبرد تا مصرف شود و در این مدت، بازار با تصور دسترسی آسان به نفت ارزان، قیمتها را پایین میکشد.
نقطه کف قیمتها نزدیک است
با کاهش فعالیت حفاری، شرکتها تلاش میکنند سرمایه خود را حفظ کرده و منتظر بازگشت بازار بمانند. در کنار قیمت کالا، هزینه تولید و بهرهوری چاهها نیز بر تصمیم شرکتها برای سرمایهگذاری تأثیر میگذارد. به نظر میرسد بازار نفت در حال ورود به فاز کفسازی قیمتهاست. هرچند امکان کاهش بیشتر نیز وجود دارد، اما عوامل بنیادین نشان میدهند که احتمال رشد قیمتها در آینده نزدیک بیشتر است.
افت تولید شیل آمریکا
بر اساس دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA)، تولید نفت این کشور در ۸ اوت ۲۰۲۵ به ۱۳.۳۲۷ میلیون بشکه در روز رسید؛ رقمی که نسبت به اوج دسامبر ۲۰۲۴ (۱۳.۶۰۴ میلیون بشکه در روز) حدود ۲ درصد کاهش نشان میدهد. بیشترین سهم از این تولید، یعنی بیش از ۹.۶ میلیون بشکه در روز، متعلق به پنج ایالت بزرگ نفتخیز شامل تگزاس، نیومکزیکو، داکوتای شمالی، اوکلاهما و یوتا است.
رشد بیوقفه تولید نفت شیل آمریکا به پایان رسیده است. علت این تغییر میتواند مجموعهای از عوامل باشد: کاهش قیمت به دلیل مازاد عرضه، افت فعالیتهای حفاری، کاهش دسترسی به مناطق مرغوب، تغییرات فناورانه، ادغامهای گسترده شرکتهای E&P و حتی اثرات تعرفهای.
هزینههای رو به افزایش و بهرهوری رو به کاهش
پژوهشهای منتشرشده در The Crude Chronicles نشان میدهد که در سال ۲۰۲۴، بهرهوری چاههای نفتی (تولید معادل بشکه نفت به ازای هر چاه) در میان بزرگترین تولیدکنندگان غیراوپک تنها ۳ درصد رشد داشت؛ یکی از کندترین نرخها در ۱۴ سال اخیر. این مسئله به معنای آن است که تولیدکنندگان مجبور به توسعه میادین پرهزینهتر برای حفظ سطح تولید خواهند شد. در نتیجه، فشار صعودی بر قیمتها اجتنابناپذیر خواهد بود.
نقش فناوری
شرکتها در سالهای اخیر با تمرکز بر نوآوری توانستهاند کمی از کاهش بهرهوری جلوگیری کنند. حفاریهای افقی اکنون بهطور معمول طولی بیش از ۱۰ هزار فوت دارند و در برخی پروژهها طول جانبی به ۱۵ هزار فوت نیز رسیده است. همچنین استفاده از شکست هیدرولیکی با مراحل بیشتر، تزریق شن و سیال در عمق بیشتر مخزن، و تحلیلهای مبتنی بر هوش مصنوعی موجب افزایش بازدهی شدهاند.
مدیرعامل دِوون انرژی میگوید:
«اگر بتوانیم یک حفاری افقی به طول ۴ مایل را به تولید برسانیم، این یعنی کارایی سرمایهای بالاتر و سودآوری بیشتر.»
با این حال، برخی کارشناسان معتقدند این پیشرفتهای فناورانه تنها میتوانند بهطور موقت کاهش تولید را جبران کنند. برای مثال، مدیرعامل پیشین Diamondback Energy اعلام کرده است که تولید شیل به اوج رسیده و از این فصل وارد مسیر نزولی خواهد شد.
چشمانداز آینده
گزارش سالانه اکسونموبیل نشان میدهد که برای حفظ سطح کنونی تولید جهانی تا سال ۲۰۵۰، نیاز به سرمایهگذاریهای عظیم در صنعت بالادستی وجود دارد.
با وجود شرایط فعلی و اشباع بازار، آینده بخش انرژی همچنان روشن به نظر میرسد. مازاد عرضه کنونی یک دوره گذراست و در بلندمدت، افزایش هزینهها و افت بهرهوری شیل، بستر بازگشت نفت به قیمتهای بالاتر را فراهم خواهد کرد.
