واکنش‌های داخلی به استعفای ظریف

واکنش‌های داخلی به استعفای ظریف
خلاصه اخبار

در ساعات پایانی دوشنبه شب، محمد‌جوادظریف وزیرامورخارجه دراقدامی غافلگیرانه درصفحه اینستاگرامش از استعفای خود خبر داد. استعفایی که موجی از واکنش‌های داخلی و خارجی را به همراه داشت. هرچند این استعفا تا لحظه انتشار این گزارش مورد موافقت حسن روحانی، رئیس‌جمهوری قرار نگرفته است اما موجی از همراهی با ظریف و البته خوشحالی برخی از مخالفان دولت را به همراه داشته است.

به گزارش سیگنال به نقل از دنیای اقتصاد، روز گذشته مجلس شورای اسلامی نیز بخش مهمی از فعالیت خود را به بررسی دلایل این استعفا اختصاص داد. در همین راستا، اکثریت نمایندگان مجلس شورای اسلامی در نامه‌ای به رئیس‌جمهوری ضمن حمایت از محمد‌جواد ظریف، وزیر امور خارجه خواهان ماندن وی در وزارت امور خارجه وعدم موافقت رئیس‌جمهور با این درخواست شدند. فراکسیون نمایندگان ولایی نیز در بیانیه‌ای تاکید کرد که ظریف باید بماند.هرچند که آنها دراین بیانیه دلیل اصلی این استعفا را وجود اختلافاتی بین روحانی و ظریف توصیف کردند و خواستار اصلاح گذشته واستفاده از تجربیات برای روزآمد کردن دستگاه دیپلماسی کشور شدند. اما فضای عمومی مجلس روز گذشته تحت‌تاثیر خبر استعفای ظریف بود. تا آنجا که علیرضا رحیمی، عضو شورای مرکزی فراکسیون امید هم در جلسه علنی صبح روز گذشته مجلس تصریح کرد: «مخالفان از استعفای ظریف‌ذوق مرگ نشوند، هنوز استعفا پذیرفته نشده است. آقای روحانی شهامت داشته باشند و ظرف ۲۴ ساعت این استعفا را با کمال قاطعیت رد کنند.»
از سوی دیگر اعضای فراکسیون امید نیز روز گذشته با برخی مسوولان وزارت امور خارجه دراین خصوص دیدار کردند و دراین جلسه ابعاد مختلف خبر استعفای آقای ظریف مورد بحث و بررسی قرار گرفت. علی مطهری، نایب رئیس مجلس نیز روزگذشته درگفت‌وگو با خبرنگاران، با بیان اینکه «رئیس‌جمهور نباید با استعفای ظریف موافقت کند» گفت جایگزینی در حد ظریف برای وزارت خارجه وجود ندارد. به گزارش «ایسنا» وی ادامه داد: طبق قانون اساسی وزارت خارجه متولی سیاست خارجی کشور است ولی استقلال کافی ندارد. بنابراین طبیعی است که ایشان احساس می‌کند موانعی پیش رویش است و نمی‌تواند کار خودش را انجام دهد. لذا احتمالا استعفا به این دلیل است ولی باز هم باید خودشان توضیح دهند.
حشمت‌الله فلاحت‌پیشه، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نیز استعفای ظریف را غافلگیرکننده خواند و گفت‌: اینکه برخی در تحلیل‌هایشان استعفای ظریف را به معنای سقوط دولت عنوان کرده‌اند تحلیلی خائنانه است که باید با آن برخورد شود. به گزارش «ایسنا» وی با اشاره به اینکه «ما از گلایه‌های آقای ظریف اطلاع داشتیم»، گفت: مشخصا برخی اختلافات در دولت وجود داشت، منتها آقای ظریف این را می‌دانند که در حوزه سیاست خارجی با تنوع نظرات، مهم آن است که باید تحمل سیاستمداران زیاد باشد.
فلاحت‌پیشه در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه آیا گلایه‌های ظریف مربوط به ناهماهنگی‌ها در ارتباط با سفر بشار اسد به ایران است، خاطرنشان کرد: اگر ناهماهنگی وجود داشته است در درون دولت بوده است. طبق پروتکل باید آقای ظریف در دیدار بشار اسد با رئیس‌جمهور حضور پیدا می‌کرد که به هر دلیل موضوعی بین آقای ظریف و دولت است. موضوع فراتر از این حرف‌ها است و نباید موضوع ناهماهنگی را به سیاست ایران در سوریه ربط داد. وی در پاسخ به این سوال که آقای ظریف از سفر بشار اسد به ایران اطلاعی نداشته است و از این موضوع گلایه دارد، خاطر‌نشان کرد: این را باید از خود ایشان سوال کنید، اما معتقدم که موضوع در این حد نیست. رئیس کمیسیون امنیت ملی با بیان اینکه ظریف در گذشته چندبار استعفا داده است، به برنامه روزگذشته سفر ظریف به ژنو برای شرکت در نشست خلع سلاح و حقوق بشر اشاره کرد. برنامه‌ای که با استعفای ظریف منتفی شد.


ناراحتی از برخی ناهماهنگی‌ها

ازسوی دیگر علی نجفی خوشرودی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی مجلس گفت ظریف از برخی ناهماهنگی‌ها ناراحت و نگران است ولی ما امیدواریم استعفای ظریف مورد پذیرش قرار نگیرد. وی درباره‌ اینکه آیا این موضوع صحت دارد که ظریف از برخی ناهماهنگی‌ها به دلیل سفر بشار اسد گلایه داشته و این دلیل استعفا بوده است، گفت: ظاهرا آقای ظریف از طریق پیامک‌ با یکی از رسانه‌ها صحبت کرده و به این موضوع اشاره داشتند. نجفی درباره‌ اینکه آیا استعفای ظریف برای فشار جهت تصویب لوایح پالرمو و CFT است، گفت: چنین چیزی درست نیست نباید تفسیرهای عجیب و غریب کرد چون این لوایح درمسیری است که در حال دنبال شدن است.


تکذیب انتخاب جانشین

درهمین حال به دنبال انتشاربرخی اخبار مبنی بر انتخاب جایگزین برای ظریف، علیرضا رحیمی عضو هیات رئیسه مجلس تاکید کرد که تاکنون هیچ فردی به‌عنوان جایگزین آقای ظریف معرفی نشده است و اساسا طرح موضوع جایگزین انحرافی است و نباید دلسوزان انقلاب و کشور به این تحلیل‌های انحرافی تن دهند.
حمایت نمایندگان در فضای مجازی
در کنار این بیانیه‌ها و اظهارنظرها، اکثریت نمایندگان مجلس نیز در فضای مجازی موجی ازحمایت از ماندن ظریف درپست وزارت خارجه به راه انداختندوازاو خواستند تا درتصمیم خود تجدید‌نظر کند. در همین ارتباط محمود صادقی نماینده تهران، در صفحه‌ شخصی خود در توییتر نوشت: استعفا راه حل مناسبی برای مواجهه با مشکلات و چالش‌ها نیست. علیرضا رحیمی، مصطفی کواکبیان، فاطمه سعیدی، جلیل رحیمی جهان‌آبادی، بهرام پارسایی، محمدرضا بادامچی، پروانه مافی، غلامرضا تاجگردون، ناهید تاج‌الدین و محمدعلی وکیلی نیز در صفحات خود در توییتر و اینستاگرام به حمایت از ظریف پرداختند. احمد امیرآبادی فراهانی، عضو هیات رئیسه مجلس هم در صفحه شخصی خود در توییتر نوشت: «از قرائن و شواهد پیداست که استعفای ظریف ربطی به مسائلی مثل جبهه مقاومت و اینها ندارد. ظریف بارها در مجلس اعلام کرده است که با سردار سلیمانی کاملا هماهنگیم. بنابراین استعفای ظریف را باید در داخل دولت جست‌وجو کرد.»


واکنش اعضای دولت

اعضای کابینه نیز از نخستین ساعت انتشار خبر استعفای وزیر خارجه نسبت به آن واکنش نشان دادند. محمود واعظی رئیس دفتر رئیس‌جمهوری دوشنبه شب وبه سرعت پذیرش استعفای ظریف از سوی روحانی را تکذیب کرد. در واکنشی دیگر حسام‌الدین آشنا مشاور رئیس‌جمهوری در حساب کاربری خود در توییتر نوشت: «امان از ناهماهنگی‌ها!» معصومه ابتکار معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری هم روز گذشته در «نشست تخصصی زنان، صلح و امنیت پایدار» گفت: امیدواریم محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه یا شخص رئیس‌جمهوری به شایعات استعفای وزیر خارجه پایان دهند. محمد‌جواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در واکنش به استعفای محمد‌جواد ظریف در صفحه توییتری‌اش نوشت: ننشین برادر، پاشو بایست جواد جان! مردم نگرانند. حسینعلی امیری معاون پارلمانی رئیس‌جمهور هم گفت: بسیار امیدواریم که آقای ظریف از استعفای خود انصراف دهد و بعید می‌دانم آقای روحانی با استعفای ایشان موافقت کند.


واکنش سیاسیون

چهره‌های سیاسی نیز از دوشنبه شب به خبر استعفای ظریف واکنش‌ نشان دادند. واکنش‌هایی همراه با نگرانی یا اظهار خوشحالی. درهمین راستا، عزت‌الله ضرغامی در یادداشتی در توییتر نوشت: «ظریف رکورددار تعریف و تمجید و تحسین از سوی رهبر انقلاب است. یک ناهماهنگی قابل درک نباید او را به اینجا بکشاند. ظریف باید برگردد و نگذارد شیرینی این دیدار تاریخی در کام‌ها تلخ شود.»
محسن هاشمی، رئیس شورای شهر تهران با بیان اینکه «استعفای وزیر توانمند خارجه جمهوری اسلامی، موجب نگرانی افکار عمومی شد»، ابراز امیدواری کرد که با عنایت ویژه رئیس‌جمهور، ظریف برگردد. همچنین مرتضی الویری دیگر عضو شورای شهر تهران در توییتر خود نوشت: «باید خون گریست که با دخالت‌های غیرحرفه‌ای در سیاست خارجی کشور، یک دیپلمات ممتاز، خوشنام، شجاع، دلسوز، میهن‌پرست و کارآمد مانند دکتر ظریف مجبور به استعفا می‌شود. خسارت عدم حضور محمدجواد ظریف در دستگاه دیپلماسی جبران‌ناپذیر است.»


خوشحالی مخالفان

البته دربین سیاسیون برخی نیز نتوانستند خوشحالی خودرا از استعفای وزیر امور خارجه پنهان کنند. همچنان که حمید رسایی در صفحه اینستاگرام خود با بیان اینکه فروپاشی دولت روحانی آغاز شده نوشت: دستگاه قضایی باید ظریف را ممنوع‌الخروج و به نقش وی در تحمیل تحریم‌های جدید و همچنین حضور عناصر جاسوس در تیم وی رسیدگی کند. همچنین روح‌الله حسینیان، عضو سابق جبهه پایداری با بیان اینکه تصور نمی‌کنم ظریف در اعتراض به سفر بشار اسد استعفا داده باشد، گفت: برخلاف آمریکایی‌ها ما از استعفای ظریف خوشحالیم. وحید یامین‌پور مجری تلویزیون و فعال رسانه‌ای اصولگرا هم در اینستاگرام خود با انتشار عکسی از ظریف و این متن که «از هواپیمای در حال سقوط بیرون پریدن اسمش شجاعت نیست چترباز قهرمان!…»، نوشت: «… جناب ظریف! شجاع باش و مسوولیت کارهایت را بپذیر. تو به خیلی از سوالات باید جواب بدهی.» همچنین روز گذشته خبری مبنی بر پخش شیرینی ازسوی جواد کریمی قدوسی نماینده مردم مشهد در مجلس، در پی استعفای ظریف منتشر شد که او این خبر را تکذیب کرد.
دراین بین برخی از نمایندگان و سیاسیون نیز به انتقاد ازظریف به دلیل همزمانی این استعفا با سفررئیس‌جمهور سوریه به ایران پرداختند. حسین الله‌کرم رئیس شورای هماهنگی حزب‌الله گفت: استعفای آقای ظریف متکی به ایجاد فشار بر مجمع تشخیص مصلحت است تا سی‌اف‌تی و پالرمو تصویب شود.
او گفت: آقای ظریف بخشی از تئوریزه‌کنندگان برجام بوده، باید این مسیر را به شکل لازم و با بی‌اعتمادی به اروپا ادامه دهد. کنار کشیدن به نوعی تلخ کردن پیروزی سوریه به کام نیروهای انقلابی است. سخنگوی وزارت امور خارجه نیز تاکید کرد:هر گونه اخبار منتشره به نقل از منابع آگاه یا مطلع در وزارت امور خارجه فاقد هر گونه اعتبار و صحت است. به گزارش«ایسنا»، بهرام قاسمی پیرامون انتشار برخی اخبار به نقل از منابع موثق در وزارت امور خارجه گفت: همانگونه که بارها اعلام کرده‌ام اخبار رسمی وزارت امور خارجه توسط وزیر امور خارجه، سخنگو و رئیس مرکز دیپلماسی عمومی و رسانه‌ای و به تناسب موضوعات تخصصی در مواقع لازم توسط معاونین اعلام و به اطلاع عموم خواهد رسید.

برخی نیز نتوانستند خوشحالی خودرا از استعفای وزیر امور خارجه پنهان کنند. همچنان که حمید رسایی در صفحه اینستاگرام خود با بیان اینکه فروپاشی دولت روحانی آغاز شده نوشت: دستگاه قضایی باید ظریف را ممنوع‌الخروج و به نقش وی در تحمیل تحریم‌های جدید و همچنین حضور عناصر جاسوس در تیم وی رسیدگی کند. همچنین روح‌الله حسینیان، عضو سابق جبهه پایداری با بیان اینکه تصور نمی‌کنم ظریف در اعتراض به سفر بشار اسد استعفا داده باشد، گفت: برخلاف آمریکایی‌ها ما از استعفای ظریف خوشحالیم. وحید یامین‌پور مجری تلویزیون و فعال رسانه‌ای اصولگرا هم در اینستاگرام خود با انتشار عکسی از ظریف و این متن که «از هواپیمای در حال سقوط بیرون پریدن اسمش شجاعت نیست چترباز قهرمان!…»، نوشت: «… جناب ظریف! شجاع باش و مسوولیت کارهایت را بپذیر. تو به خیلی از سوالات باید جواب بدهی.» همچنین روز گذشته خبری مبنی بر پخش شیرینی ازسوی جواد کریمی قدوسی نماینده مردم مشهد در مجلس، در پی استعفای ظریف منتشر شد که او این خبر را تکذیب کرد.
دراین بین برخی از نمایندگان و سیاسیون نیز به انتقاد ازظریف به دلیل همزمانی این استعفا با سفررئیس‌جمهور سوریه به ایران پرداختند. حسین الله‌کرم رئیس شورای هماهنگی حزب‌الله گفت: استعفای آقای ظریف متکی به ایجاد فشار بر مجمع تشخیص مصلحت است تا سی‌اف‌تی و پالرمو تصویب شود.
او گفت: آقای ظریف بخشی از تئوریزه‌کنندگان برجام بوده، باید این مسیر را به شکل لازم و با بی‌اعتمادی به اروپا ادامه دهد. کنار کشیدن به نوعی تلخ کردن پیروزی سوریه به کام نیروهای انقلابی است. سخنگوی وزارت امور خارجه نیز تاکید کرد:هر گونه اخبار منتشره به نقل از منابع آگاه یا مطلع در وزارت امور خارجه فاقد هر گونه اعتبار و صحت است. به گزارش«ایسنا»، بهرام قاسمی پیرامون انتشار برخی اخبار به نقل از منابع موثق در وزارت امور خارجه گفت: همانگونه که بارها اعلام کرده‌ام اخبار رسمی وزارت امور خارجه توسط وزیر امور خارجه، سخنگو و رئیس مرکز دیپلماسی عمومی و رسانه‌ای و به تناسب موضوعات تخصصی در مواقع لازم توسط معاونین اعلام و به اطلاع عموم خواهد رسید.